KEMİRGENLER

Dünya genelinde 2700 tür ile en geniş memeli grubu, kemirgenlere aittir. Ancak sadece üç tür insanlarla iç içe yaşamaya adapte  olmuşlardır. Bu türler Ev faresi (Mus musculus), Lağım sıçanı (Rattus norvegicus) ve Çatı Sıçanı (Rattus rattus)’tur.

Kemirgenlerin fiziki özellikleri şaşırtıcıdır. Atlama ve zıplama yeteneklerinin yanısıra,  iyi yüzücüdürler ve suyun altına uzunca sayılabilecek bir süre kalabilirler. Lağım sıçanlarının kanalizasyon içerinde ve S şeklindeki borulardan geçerek tuvaletlerden evlerin içerisine ulaştıkları bilinmektedir. Ev fareleri ıslanmayı sevmezler ancak gerektiğinde yüzebilirler. Her üç kemirgen türü de eğer yüzey yeterince kaba ise dikey yüzeylere tırmanabilirler. Fareler bir dolma kalemin geçtiği her delikten geçebilirler.

Alt ve üst kesici dişler, bu canlıların hayatı boyunca uzamaya devam ettiğinden iç güdüsel olarak kemirme davranışı ile ön dişlerini törpülerler. Kurşun ve alüm

inyum gibi yumuşak metallerin yanısıra, asfalt, sert plastik çok farklı malzemeleri kemirebilmektedirler. Bu davranışları yapı ve malzemelerin zarar görmesine, yangın, kısa devre ve su patlaklarına sebep olduğundan  büyük ekonomik kayıplar meydana getirir.

Dışkıları, idrarları, tükürükleri ve tüyleri çok sayıda hastalık taşıyabilmektedir. Veba, Leptospirosis, Salmonella, Hanta Virüs, Alerjik Hastalıklar ve Astım, Murin Tifüsü, Tifo, Dizanteri, Trichinosis gibi çeşitli bakteriyel, viral ve paraziter hastalıklar fare ve sıçanlarca taşınıp bulaştırılmaktadır.  Bunlardan ayrı olarak pire ve kene gibi ektoparazitleri de taşımaktadırlar.

Sıçanlar  9-18 aylık yaşam sürelerinde yaklaşık 7 defa gebelik geçirirler ve her seferinde 8-10 yavru dünyaya getirirler. Fareler de 9-12 aylık yaşam sürelerinde yaklaşık 8 defa gebelik geçirir ve her batında 8 yavru dünyaya getirirler. Bu kadar hızlı üreyebildiklerinden bir bölgede görüldüğünde hemen önlem almak gerekir.

Ev Faresi

house mouse

Erişkinlerin ağırlığı 15-30 gr’dır. Burun sivri, gözler küçük, kulaklar büyük, kuyruk yarıçıplak ve baş ile gövdenin toplam uzunluğu kadardır. Vücut rengi açık kahverengi ya da gri olabilir.

Yaşam süreleri 9-12 ay arasındadır vehayatları boyunca yaklaşık 8 defa gebelik geçirirler ve her batında ortalama 8 yavru doğururlar.

Omnivor canlılardır ancak genellikle tahıllı ürünleri tercih ederler.

Günde ortalama 80 adet dışkı bırakırlar ve  bir kalemin geçtiği her yerden geçebilirler. Islanmayı sevmezler çünkü küçük olduklarından vücut ısılarını korumada zorlanırlar ancak kuru yerlerde yuva yapmak için izolasyon malzemelerini kullanarak  soğuk odalarda yaşabildikleri görülmüştür. Böyle yerlerde yaşayan farelerin kılları daha sık ve uzun olmaktadır.


Çatı sıçanı

roof rat

Erişkin ağırlıkları 150-250 gr’dır. Burunları sivri, kulaklar ve gözler büyüktür. Kuyruklarının uzunluğu baş ve vücudun toplam uzunluğundan fazladır.

Gebelik süreleri 22 gündür, doğada açık alanda yaşayan çatı sıçanlarında doğumlar en fazla bahar ve sonbahar aylarında görülür.

Her batında 4-8 yavru dünyaya gelir ve yılda 4-6 kez yavrulayabilirler. Ortalama yaşam süreleri bir yıldır.

Omnivor canlılardır ancak meyve, fındık, tahıl ve sebzeleri tercih ederler.


Lağım Sıçanı

Norway rat

Erişkinlerinin ağırlığı 200-500 gr’dır. Büyük ve güçlü yapılı sıçanlardır. Gözleri küçük, burunları küt, kulaklar küçük ve kısa kıllarla kaplıdır. Kuyruklarının uzunluğu baş ve vücudun toplam uzunluğundan kısadır.

İç alanlarda yaşadıklarında tüm sene boyunca üreyebilirler, dışarda yaşayanlar için üreme ilkbahar ve sonbaharda zirve yapar.

Gebelik süreleri 22 gündür ve her batında 8-12 adet yavru dünyaya gelir. Dişiler hayatları boyunca genellikle 4-7 kez yavru dünyaya getirirler.

Omnivordurlar ancak karbonhidrat ve proteinden zengin gıdaları tercih ederler.